Kort antwoord: zolang je geld op je spaarrekening staat, valt het in box 3. De Belastingdienst kijkt dan naar de waarde op 1 januari en belast een berekend voordeel, niet de rente die je echt ontvangt. Steek je dat geld in voorraad voor je eigen merk, dan verandert de vorm van je bezit. De Belastingdienst schrijft dat je bezittingen die je al in een andere box aangeeft, niet nog eens in box 3 opneemt. In welke box jouw voorraad en zakelijke rekening vallen, staat niet op de box 3-pagina's die we hebben gelezen. Dat bepaal je met je boekhouder of belastingadviseur. Verder geldt een regel rond 1 januari voor geld dat je maar tijdelijk verplaatst.

Zo belast box 3 je spaargeld

Volgens de uitleg van de Belastingdienst over belasting op vermogen is je vermogen de waarde van je bezittingen min je schulden, gemeten op 1 januari. Over een deel betaal je niets: dat is het heffingsvrij vermogen. Over de rest, de grondslag sparen en beleggen, berekent de Belastingdienst een voordeel. Over dat voordeel betaal je vanaf 2026 36% inkomstenbelasting, net als in 2025 en 2024.

Twee details zijn belangrijk voor wie twijfelt tussen sparen en een eigen merk:

  • Je geeft in box 3 alleen dat berekende voordeel aan, niet je werkelijke inkomsten zoals ontvangen rente. Kosten zoals betaalde rente mag je in box 3 niet aftrekken.
  • Na uitspraken van de Hoge Raad in juni 2024 moet de Belastingdienst het werkelijke rendement belasten als dat lager is dan het fictieve rendement.

Voor jou betekent dit: de belasting op je spaargeld hangt in box 3 vooral af van wat er op 1 januari staat, niet van wat je er gedurende het jaar mee doet.

Wat verandert er als je geld voorraad wordt?

Op de lijst van bezittingen voor box 3 staan onder meer bank- en spaartegoeden, aandelen, een 2e woning, verhuurde onroerende zaken en cryptovaluta. Voorraad die je inkoopt om te verkopen, noemt die lijst niet apart. Dezelfde pagina verwijst wel naar een belangrijke regel: heb je een bezitting al in een andere box aangegeven, dan geef je die niet meer aan in box 3.

De Belastingdienst omschrijft box 1 als voordeel uit werk en inkomen en box 2 als voordeel uit aanmerkelijk belang. Onze lezing: run je je merk als onderneming, dan kunnen je voorraad en je zakelijke rekening buiten box 3 vallen. Of dat voor jou zo is en onder welke voorwaarden, leggen deze pagina's niet uit. Dat hangt af van hoe je bedrijf fiscaal is ingericht, en dat laat je dus beoordelen. Wil je weten wat er in je aangifte verandert als je naast je baan begint? Dat lees je in ons artikel over ondernemersaftrek en je aangifte bij een eigen merk naast je baan.

Let op 1 januari: geld tijdelijk verplaatsen

De pagina over vermogen verplaatsen vanuit box 3 gaat over geld dat je tijdelijk naar box 1 of box 2 zet en daarna terughaalt. In die periode geef je de werkelijke inkomsten aan in box 1 of box 2. Toch kan het geld ook in box 3 blijven meetellen.

Geld tijdelijk uit box 3: wat de Belastingdienst zegt en wat jij nagaat
SituatieRegel volgens de BelastingdienstWat jij nagaat
Geld staat op 1 januari op je spaarrekeningBank- en spaartegoeden horen in box 3; de waarde op de peildatum teltJe saldo op 1 januari
Bezitting staat al in een andere boxNiet nog eens aangeven in box 3In welke box je voorraad en zakelijke rekening vallen
Tijdelijk weg, maximaal 3 maanden rond 1 januariTelt toch mee in box 3Of de verplaatsing echt bij je bedrijf blijft
Tijdelijk weg, 3 tot 6 maanden rond 1 januariTelt mee in box 3, tenzij je aannemelijk maakt dat je om zakelijke redenen verplaatsteWelke stukken je zakelijke reden laten zien

Fictief voorbeeld: je zet in december een deel van je spaargeld op je zakelijke rekening voor een eerste inkooporder. In februari gaat de order niet door en je zet het geld terug. De verplaatsing duurde niet meer dan 3 maanden en 1 januari viel erin, dus volgens de regel telt het bedrag gewoon mee in box 3. Bewaar daarom de stukken bij een verplaatsing, zoals offertes, inkooporders en facturen. Of die voldoende zijn om een zakelijke reden aannemelijk te maken, beoordeelt je adviseur.

Wat de belastingregels niet zeggen over je merk

Box 3 beantwoordt een andere vraag dan de vraag of voorraad een verstandige plek voor je geld is. Spaargeld blijft spaargeld, ook als de rente tegenvalt. Voorraad moet eerst verkocht worden voordat er weer geld vrijkomt. Verkoopt een product slecht, dan kan je voorraad minder waard worden en zit je geld langer vast. Een belastingverschil weegt daar niet tegenop als het product zelf niet goed is. Laat je keuze dus niet afhangen van box 3, maar van je rol, je tijd en hoeveel geld je kunt missen. In ons artikel over vastgoed of een productmerk: rol, risico en geldbinding zie je die afweging naast een ander alternatief voor spaargeld.

Overweeg je om vermogen in een bv onder te brengen in plaats van privé? Dan verandert het plaatje opnieuw, omdat box 2 dan in beeld komt. Wat dat betekent voor je risico, lees je in beleggen via je eigen bv in plaats van box 3.

Zes vragen voor je boekhouder of belastingadviseur

  1. Ben ik met mijn merk ondernemer voor de inkomstenbelasting, of nog niet?
  2. Vallen mijn voorraad en mijn zakelijke rekening daardoor in box 1, en vanaf welk moment?
  3. Wat betekent het voor mijn aangifte als ik vlak voor of na 1 januari geld van mijn spaarrekening naar mijn bedrijf overmaak?
  4. Welke stukken moet ik bewaren om een zakelijke reden voor een verplaatsing aannemelijk te maken?
  5. Wat als ik geld weer terugzet naar privé, bijvoorbeeld omdat een inkooporder niet doorgaat?
  6. Verandert er iets als ik later met een bv of met een fiscale partner werk?

Neem je saldo op 1 januari, je plan voor de eerste inkoop en eventuele offertes mee naar dat gesprek. Dan kan je adviseur beoordelen in welke box je geld terechtkomt, voordat je de overboeking doet.